Trzmiel – zwyczajowa nazwa dużej, krępej i gęsto owłosionej pszczoły o czarnym ubarwieniu, zwykle z szerokimi, poprzecznymi, żółtymi lub pomarańczowymi pasami. W literaturze polskiej nazwą „trzmiel” określane są pszczoły z rodzaju Bombus[1] – obejmującego również trzmielce.W systematyce biologicznej owady te były do końca XX wieku, a nawet początków XXI wieku[2] klasyfikowane w rodzajach Bombus (i czasami Bombias). Jako odrębną grupę traktowano bardzo podobne do nich, pasożytnicze trzmielce z (dawnego) rodzaju Psithyrus[2][1]. Wszystkie trzy rodzaje zaliczano do plemienia Bombini, w języku polskim określanego nazwą „trzmiele”[3], a także do podrodziny Bombinae[a] – również nazywanej trzmielami[4].
Analizy morfologiczne i molekularne wykazały, że zarówno trzmiele i trzmielce (Psithyrus) są ze sobą bardzo blisko spokrewnione. Trzmielce zaliczono do rodzaju Bombus[5][6][7].
Obecnie nazwa „trzmiele” lub „trzmiele i trzmielce” stosowana jest dla plemienia Bombini, do którego zaliczono jeden rodzaj: Bombus s. str., obejmujący wszystkie omawiane gatunki.
Etymologia[edytuj]
Nazwa „trzmiel” wywodzona jest od prasłowiańskiego *čьmel'ь : *ščьmel'ь, derywat odczasownikowy utworzony za pomocą przyrostka *-el'ь (podobnie jak kąpiel, kisiel, piszczel etc.) od *ščьmiti "powodować ból, ściskać"[8].
Bookmarks